De nieuwe orders voor de industrie in de eurozone (de zestien landen die de euro als munt voeren) laten over de maand oktober van 2009 een verontrustende duikeling zien. (Zie de grafiek Industriedip.)

In mei 2009 steeg het aantal orders met 1,4 procent, vergeleken met de maand daarvoor. In juni verdubbelde die stijging naar 2,8 procent, met nog eens een verdubbeling in juli - een zomermaand, en toch zo'n stijging! -, om vervolgens fors af te zwakken in augustus, met een stijging van 0,5 procent. Maar ja, toen waren de fabrieken echt leeg want we zaten op de camping.

In september was de stijging 1,7 procent, dus na de slappe maand augustus was dat een gunstig voorteken voor wat komen zou. Opgewekt keken politici en veel economen naar de nabije toekomst: was de recessie voorbij?

Maar toen kwam oktober, en naar nu blijkt zakte het aantal nieuwe orders in met 2,2 procent, meldt Eurostat. Relatief gezien een flinke afname.

Dubbele dip?
Zien we hier een voorbode van de 'dubbele dip' waar bepaalde economen al maanden voor waarschuwen? Die theorie houdt in dat de huidige economische groei vooral drijft op overheidsbestedingen, en dat de onderliggend voortwoekerende recessie zijn lelijke gezicht weer laat zien zodra overheden hun portemonnee dichtklappen.

Kijken we even naar Duitsland en Frankrijk, de twee industriële grootmachten van de Europese Unie. Het aantal orders in Duitsland nam vanaf mei tot september steeds toe, met een uitschieter in juni van 4,1 procent en 1,5 procent in september. Maar in oktober 2009 daalde het aantal nieuwe orders met 2,6 procent.

Frankrijk zag dezelfde ontwikkeling, al zat daar een meer stijgende lijn in. In mei 2009 was er nog geen groei, maar daarna liep die op naar 4,9 procent in september - om vervolgens in oktober met 9,2 procent in elkaar te kukelen. Het laat goed zien hoe groot het aandeel van de auto-industrie is in het totale industriële landschap van Frankrijk.

Vooralsnog laten de cijfers over de grondstoffenimport weinig verbetering zien. Zonder grondstoffen geen industrie en veel van die stoffen halen de Europese industrieën uit het buitenland. Ook qua grondstoffenimport is het beeld niet één om heel optimistisch van te worden. Van januari tot september 2009 halveerde de import van grondstoffen (exclusief energie), vergeleken met dezelfde periode in 2008.

Een stijgende lijn is nog niet in zicht maar het zou vreemd zijn als oktober die wel vertoont terwijl de industrie minder orders ontvangt. Zo'n orderdaling vertaalt zich vrij snel in minder bestellingen voor grondstoffen.

Groeiers blijven
Opmerkelijk is eigenlijk dat juist Frankrijk en Duitsland een dip zien in oktober. Andere economieën waar nauwelijks of geen stimuleringsmaatregelen waren groeien stug door. Nederland bijvoorbeeld; bij ons is oktober juist de betere maand, vergeleken met augustus en september. Maar ook Slovenië en Portugal noteerden in oktober een toename van industriële orders.

Maar veruit de meeste landen zagen in oktober dus een dip. Is die éénmalig, of zet het door? Dat blijft de vraag. Helaas moeten we wachten tot de rekenmeesters van de statistische onderzoeksbureaus met hun cijfers over november en december komen om te zien of sprake is van een trend - en dus de voorbode van inderdaad een nieuwe dip - of dat het om iets tijdelijks ging.

Lees ook:

Forse daling orders industrie eurozone

Ondernemers industrie somber over productiegroei

Bos houdt rekening met nieuwe dip

Analyse: Doomscenario economie is van tafel