Je herinnert je nog wel die absurd hoge Europese geldgroei in de jaren voor de kredietcrisis. De hoeveelheid euro’s in omloop steeg met meer dan 10 procent per jaar, in sommige maanden zelfs met ruim 12 procent.

In de Verenigde Staten bleven de groeipercentages daar niet veel bij achter.

De hoge geldgroei verbaasde veel economen, maar echt zorgen maakte men zich er niet om. Nu weten we dat de overvloed aan euro’s en dollars een symptoom was van volstrekt uit de hand gelopen kredietverlening.

Nadat de kredietzeepbel knapte en de crisis in volle hevigheid uitbrak groeide de geldhoeveelheid in Europa en de VS nauwelijks meer. Zo steeg in januari de hoeveelheid euro’s in omloop met een verwaarloosbare 0,1 procent.

Absurde geldgroei
Voor absurde geldgroei moet je nu naar het oosten. In China groeit de geldhoeveelheid nog altijd in een idioot tempo door. Volgens de laatste cijfers van de Chinese centrale bank steeg die in januari 2010 met bijna 26 procent ten opzichte van een jaar eerder.

Veel van dat nieuwe geld is nodig om de groeiende economie (met meer transacties) te smeren. Maar zelfs gecorrigeerd voor groei en inflatie van samen pakweg 10 procent, blijft een ontzagwekkende geldgroei van zo’n 16 procent over. Dat is nog meer dan tijdens de mafste maanden in Europa of de VS.

Net als hier voor de kredietcrisis, gaat de hoge geldgroei in China hand in hand met een explosieve ontwikkeling van de kredietverlening. Volgens de Chinese toezichthouder op het bankwezen bedroeg de kredietgroei in 2009 31,7 procent.

Een flink deel daarvan was in de vorm van leningen voor de aanleg van infrastructuur, als onderdeel van de crisismaatregelen van de overheid, zo legde Liu Mingkang, de voorzitter van de toezichthouder, eind januari uit.

Teugels aangehaald
Voor 2010 mikt de overheid op wat 'meer gematigde' kredietgroei van 18 procent. Om dat te bereiken worden de teugels bij de banken aangehaald.

Het is maar de vraag of men niet te laat is, want begin 2010 schoot de kredietverlening alleen maar verder omhoog. In januari spoot er voor 1,39 biljoen yuan (circa 150 miljard euro) aan krediet de banken uit. Dat was meer dan in de laatste drie maanden van 2009 samen.

De Chinese centrale bank waarschuwde begin 2010 dat verdere investeringen in industrieën met overcapaciteit en in onnodige infrastructuur, de kwaliteit van de kredietportefeuille van Chinese banken zou bedreigen.

Nieuwe crisis?
Staat China aan de vooravond van een nieuwe, lokale financiële crisis? Er zijn economen die het denken. Harvard-econoom Kenneth Rogoff waarschuwde dinsdag 23 februari voor een Chinese zeepbel. "Hun reactie op de vorige financiële crisis heeft onmiskenbaar het gevaar vergroot op een door kredietgroei opgepompte zeepbel in de economie", zei de voormalige hoofdeconoom van het Internationale Monetaire Fonds (IMF).

Als de zeepbel knapt - waarschijnlijk beginnend met een daling van de prijzen van overgewaardeerd onroerend goed - valt de economische groei in China terug naar 2 tot 3 procent, voorspelt Rogoff. Voor een land als China zal zulke lage groei aanvoelen als een diepe recessie.

Ardo Hanssen, de hoofdeconoom van de Wereldbank in China, waarschuwde begin 2010 voor een zeepbel op de huizenmarkt. "Mensen kopen onroerend goed, alleen maar omdat ze verwachten dat de prijs ervan blijft stijgen", zei hij.

Doemdenkers
De bekende doemdenkers onder de beleggers hebben hun posities inmiddels ingenomen. Marc Faber ('dr. doom') noemt het waarschijnlijk dat de hele Chinese economie een zeepbel is. Er is volgens Faber 99 procent kans dat de groei gaat afnemen, en 30 procent kans op een echte crash in China. Faber denkt dat China momenteel gebouwen en fabrieken bouwt die het nooit nodig zal hebben.

Hedgefondsmanager Jim Chanos speculeert ook openlijk op een Chinese crash. De overheid heeft de economie overgestimuleerd, zei hij januari 2010 in een interview met The New York Times. Om het beeld nog enger te maken voegde hij er aan toe: "Het is Dubai, duizend maal – of nog erger".

Lees ook:

Is China's groei wel zo solide?