Brazilië: niet onze crisis

Groeiprognose 2008: 5,5%, 2009: 3,5%

Afgaande op het verleden zou Brazilië hard getroffen moeten worden door de financiële crisis. Vroeger gold als regel: bij het eerste signaal van financiële onrust, haal je geld weg uit Latijns-Amerika.

Eind jaren negentig, bijvoorbeeld, zorgde de Azië-crisis voor een uitstroom van kapitaal uit Brazilië en was het land gedwongen hulp te zoeken bij het IMF.

Maar deze keer lijkt het anders te gaan. De kredietcrisis heeft niet geleid tot kapitaalvlucht. Het land heeft een comfortabele buitenlandse valutareserve ter waarde van 200 miljard dollar.

Tegelijkertijd laat de afkoeling van de wereldeconomie Brazilië niet onberoerd. Voor 2009 wordt op een daling van de economische groei gerekend. Vooral de verwachte afname van de vraag vanuit de VS (goed voor 15 procent van de Braziliaanse export) naar grondstoffen en voedsel afneemt, zal de Braziliaanse economie raken.

Maar de afgelopen jaren is het land minder afhankelijk geworden van de uitvoer. De binnenlandse vraag is een belangrijke groeimotor geworden. Van een afname van de kooplust van de Brazilianen is nog niets te merken. Economen verwachten dat de consumptie dit jaar met 6,7 procent zal stijgen.

Dat gaf president Lula da Silva in elk geval het zelfvertrouwen om op een vraag van journalisten over de kredietcrisis te antwoorden: “Vraag Bush maar naar de crisis, het is zijn crisis, niet de mijne”.

Rusland schiet in eigen voet

Groeiprognose 2008: 7,8%, 2009: 7,0%

Alsof één financiële crisis niet genoeg is, heeft Rusland de afgelopen weken ook nog een binnenlandse liquiditeitscrisis over zich afgeroepen. Na de oorlog met Georgië zijn miljarden aan buitenlands kapitaal de grens over gevlucht.

De rente is daardoor opgelopen. Het wordt duurder voor het Russische bedrijfsleven om investeringen te financieren. Net op het moment dat door de lagere energieprijzen de inkomsten van het land ook terugvallen.

Samen met de conjuncturele neergang in Europa, en de vraaguitval die dat tot gevolg zal hebben, kan dat flink wat economische groei kosten. Er wordt nog gerekend op een groeipercentage van rond de zeven. Maar Kremlin-econoom Arkady Dvorkovich vreest dat dat de groei met een beetje pech kan terugvallen tot 5 procent.

Paniek op de beurs, vorige week, leidde tot de grootste koersval in een decennium. De Russische regering kwam met een reddingsplan ter waarde van 130 miljard dollar om het financiële stelsel te redden.

Daardoor zal de inflatie verder oplopen, gaf Dvorkovich deze week toe. Economen verwachten dat het inflatiedoel van 11,8 – toch al geen misselijk percentage – dit jaar niet zal worden gehaald.

India neemt risico’s

Groeiprognose 2008: 7,4%, 2009: 7,0%

In het tweede kwartaal van dit jaar bedroeg de economische groei in India 7,7 procent. Dat klinkt imposant, maar het was het laagste groeicijfer in drieëneenhalf jaar. Vooral het bedrijfsleven vreest de conjuncturele neergang in het Westen en is voorzichtiger geworden.

Financiering van investeringsplannen wordt moeilijker, nu de lust bij buitenlandse partijen om risico’s te nemen fors is gedaald. Mede daarom verlaagde de Asian Development Bank (ADB) deze maand de groeiprognose voor 2009 van 8,5 naar 7 procent.

De Indiase overheid maakt de zaak er ondertussen niet stabieler. De regering heeft op de stijgende grondstof- en voedselprijzen, met een groot pakket aan nieuwe subsidies. Dat ondermijnt de staatsbegroting.

Volgens de ADB kan bijvoorbeeld de subsidie op olie een bedrag ter waarde van 2 procent van het Indiase bruto binnenland product (bbp) kosten.De subsidie op kunstment kost 1,2 procent van het bbp. Voedselsubsidies kosten nog eens 0,8 procent.

Het kwijtschelden van schulden van boeren de overheid zal ruim een procent bbp kosten. Door deze nieuwe uitgaven, loopt het begrotingstekort dit jaar op naar 10 procent van het bbp. Ondanks de subsidies loopt de inflatie in India flink op. De ADB verwacht dan ook dat de centrale bank de rente zal verhogen.

China koelt nauwelijks af

Groeiprognose 2008: 10%, 2009: 9,5%

Over China kunnen we kort zijn. Het land heeft heus wel last van de afnemende vraag vanuit het Westen, maar weet dat te compenseren met uitvoer naar andere landen.

In de eerst helft van 2008 nam de uitvoer daardoor toe met een alleszins gezonde 22 procent – nauwelijks minder dan in 2007.

Ook neemt de binnenlandse vraag in China al meer rol als economische motor van de export over. In augustus stegen de winkelverkopen met bijna 16 procent. Daarmee droeg de Chinese consument zelfs meer bij aan de groei van de wereldeconomie dan de Amerikaanse shopper.

Volgens de Asian Development Bank (ADP) zal de economische groei nauwelijks afnemen. In 2009 komt de groei naar verwachting uit op 9,5 procent. China blijft daarmee een van de snelst groeiende economieën van de wereld.