Jeroen de Boer
Het doek is definitief gevallen voor Dirk Scheringa's DSB Bank. Met het maandag uitgesproken faillissement, is de hoop op een overname vervlogen. Wat gebeurt er nu met werknemers, rekeninghouders en klanten die een hypotheek of koopsompolis afsloten? En niet te vergeten: Dirk Scheringa zelf.
Fiscus en werknemers
Bij een faillissement staan doorgaans twee partijen vooraan in de rij van schuldeisers. De fiscus mag nog te innen belastingschulden opeisen en werknemers met achterstallig salaris krijgen dit met voorrang toegewezen. Kunnen de curatoren niet aan de verplichtingen tegenover werknemers voldoen, dan gaat die claim over op het UWV. In het geval van DSB Bank is het niet heel waarschijnlijk dat er onvoldoende geld in het bedrijf zit, om de ruim zestienhonderd werknemers uit te betalen.
Gewone spaarders
De ruim 350 duizend reguliere spaarders van DSB Bank, die onder het depositogarantiestelsel vallen, hebben het voordeel dat per klant tegoeden tot één euroton worden vergoed. Het gaat om particulieren en kleinere bedrijven met een balans van minder dan 4,4 miljoen euro, een omzet van minder dan 8,8 miljoen euro en/of minder dan vijftig werknemers.
De verrekening van het depositogarantiestelsel loopt in eerste instantie via De Nederlandsche Bank. De uiteindelijke rekening van ruim drie miljard euro komt terecht bij collega-banken van DSB. Zij komen met andere partijen in de groep van zogenoemde concurrente schuldeisers. Dat wil zeggen: groepen die gelijk op gaan bij de aanspraak op bezittingen van DSB Bank.
Rabobank zal vanwege zijn aandeel van circa 40 procent op de Nederlandse spaarmarkt het grootste deel van de DSB-rekening moeten betalen, gevolgd door ING en ABN Amro.
Spaarders met meer dan één ton
Spaartegoeden boven honderdduizend euro vallen niet onder het depositogarantiestelsel. DSB Bank heeft ongeveer vierduizend klanten die voor een bedrag van 140 miljoen euro aan spaargeld boven één euroton hebben uitstaan. Deze groep komt in de rij te staan met andere schuldeisers, na de fiscus en de achterstallige werknemerssalarissen.
Achtergestelde deposito's
DSB Bank heeft ook voor 110 miljoen euro aan achtergestelde deposito's uitstaan. Ook deze vallen buiten het depositogarantiestelsel. Houders van achtergestelde deposito's komen pas aan de beurt nadat andere schuldeisers een claim hebben gelegd op de boedel van de bank.
Claims van gedupeerde klanten
Officieel hebben hypotheek- en koopsompolisklanten van DSB Bank geen aanspraak op de boedel van de bank. Sterker: het doorverkopen van de hypotheekportefeuille en consumptieve kredieten aan derde partijen is voor de curatoren essentieel om schuldeisers geld te kunnen terug geven.
Zolang aan DSB's hypotheken en andere leningen echter potentiële schadeclaims vast zitten, is het lastig om die te slijten. De curatoren zullen dus tot een overeenkomst met gedupeerde klanten moeten komen om de hypotheken verkoopbaar te maken. Dirk Scheringa schatte het bedrag aan schadeclaims zelf op 85 miljoen euro. De Nederlandsche Bank en minister Bos suggereerden dat een vier keer zo hoog bedrag waarschijnlijker is.
De bewindvoerders hebben per 11 oktober een eerste schatting gemaakt van de liquidatiewaarde van DSB Bank. Hoe eventuele schadeclaims hierin zijn verwerkt, is onduidelijk.
Dirk en DSB Beheer
Scheringa controleert, via de BV DSB Beheer, als aandeelhouder DSB Bank. Daarmee is de topman de verschaffer van risicokapitaal. In de rij van schuldeisers sta je dan bij een faillissement achteraan.
In de berekening van de bewindvoerders was het eigen vermogen van DSB Bank per 11 oktober dit jaar 247 miljoen euro, als je ervan uitgaat dat het bedrijf operationeel is. Bij faillissement is het eigen vermogen volgens de bewindvoerders 344,5 miljoen euro negatief. Dit verschil van bijna 600 miljoen euro wordt mede veroorzaakt, doordat de hypotheekportefeuille van DSB Bank volgens de bewindvoerders 5 tot 15 procent minder waard is bij faillissement.
Een en ander betekent dat Scheringa bij faillissement het vermogen dat hij in DSB Bank had gestoken kwijt is. Hoe het met het vehikel DSB Beheer van Scheringa staat, moet nog blijken. Hierin zijn onder meer voetbalclub AZ en Scheringa's museum voor moderne kunst onder gebracht.
Scheringa gaf maandag bij een persconferentie aan dat hij verwacht dat er uit DSB Beheer niets voor hem over blijft. Hij rekent erop dat alleen zijn eigen woning resteert als bezit.
Lees ook:
Garantiestelsel voor DSB in werking getreden
'Bij DSB direct 1.300 man op straat'
