Virgin Atlantic introduceerde de nieuwste klasse vliegtuigstoelen al in 1992, toen nog onder de naam "mid-class". Ook het Taiwanese EVA Airways en het Japanse Nippon Air boden de comfortabele economy stoelen al in de jaren negentig aan. Reizigers waren wild enthousiast over de stoelen en bleken gaarne bereid om meer te betalen voor het strekken van de benen.

Sluipende trend Premium Economy
Dat zagen de andere luchtvaartmaatschappijen ook. In de jaren '00 volgden de nieuwe Premium Economy introducties elkaar snel op: in 2000 United Airlines en British Airways, in 2002 het Scandinavische SAS, in 2005 kwamen zowel Arkefly als MartinAir met een Comfort Class, in 2008 ging Air France om en zelfs KLM heeft een luxe uitvoering van de economyklasse aangekondigd, beschikbaar vanaf eind 2009.

Cijfers over de populariteit van de premiumeconomystoelen zijn er niet. De wereldwijde luchtvaartmaatschappijvereniging IATA houdt over dit type stoel geen cijfers bij (in tegenstelling tot verkoop van business class, first class stoelen, die de afgelopen maanden gestaag dalen.) Galileo, het bedrijf achter de internationale ICT-structuur om tickets te boeken, heeft geen inzage in welke boekingen dagelijks voorbij komen. Wel merkt het bedrijf dat steeds meer luchtvaartmaatschappijen vragen of in het systeem een premium economy-klasse voor hun vluchten kan worden toegevoegd. Er lijkt een trend te zijn.

Klasse boven economy
Dat is helemaal niet gek. Veel bedrijven hebben de rem gezet op zakelijk reizen. Premium economy is comfortabeler, maar nog steeds economy. Aantrekkelijk dus voor de zuinige zakenman die een vergadering in New York heeft en de volgende dag weer terugvliegt naar Nederland. Maar er zijn ook veel toeristen die op een lange, toch al prijzige vlucht, heus wel bereid zijn om iets extra's te betalen voor wat meer beenruimte, een extra koffer en instappen met de business class passagiers.

De nieuwe klasse gaat niet ten koste van de kostbare businessclass centimeters, waarmee de maatschappijen het echte geld verdienen. De meeste luchtvaartmaatschappijen vervangen gewone economystoelen door premium economystoelen. Daarvan kun je er weliswaar iets minder neerzetten, maar ze vragen er wel fors meer geld voor. De nog veel duurdere, maar zeer winstgevende business- en firstclassstoelen laten ze ongemoeid.

De benen languit strekken
Ook de Nederlandse reiziger kan genieten van de nieuwe stoelen. Maar het is oppassen geblazen met de nieuwe klasse, want elke maatschappij maakt er zijn eigen klasse van. Zo varieert de 'seat pitch', de ruimte tussen twee stoelen, van 82,5 centimeter (Martinair, economy: 75 centimeter) tot 130 centimeter (OpenSkies, heeft geen economy stoelen). Bovendien bieden sommige maatschappijen (United Airlines, Martinair en KLM) economystoelen met meer beenruimte, terwijl andere maatschappijen speciale stoelen in het vliegtuig installeren voor de premium economy-reizigers. Die speciale stoelen betekenen over het algemeen dat de zitting óok breder is dan standaard stoelen. Nog meer comfort dus.

Dan zijn er nog de extra's. Bij sommige maatschappijen (SAS, Virgin Atlantic en Air France) mogen de premium economy reizigers tegelijk instappen met de businessclass reizigers. Dat scheelt een boel tijd, die het overige vliegvee hangend in de wachtkamer stoeltjes door moet brengen. Ook krijgen de reizigers bij deze maatschappijen een drie gangen maaltijd met likeur na. Vrijwel alle maatschappijen geven de premium economy reizigers een 'travel kit', een reisuitrusting, variërend van een deken en een koptelefoon (Arkefly) tot aan een wollen deken, kussen, tandenborstel, floss en pen om sudoku's in te vullen (Virgin Atlantic).

Prijs: hoe duur is het?
Het belangrijkste is echter de prijs. De site Seatguru.com heeft berekend dat premium economy over het algemeen 65 procent minder kost dan business class, maar 85 tot 95 procent meer dan economy class. Dit geldt echter alleen als je ver vantevoren boekt. Naarmate de vertrekdatum nadert, zakt de prijs van de economystoel. De prijzen die Z24 vond bij een steekproef van een aantal maatschappijen voor een retourvlucht Amsterdam - New York waren wel degelijk voordeliger.

Virgin, Arkefly en OpenSkies
Toch stelt Seatguru dat premium economy alleen een goede deal is als de prijs maximaal 15 procent hoger is dan de economyprijs. Met deze stelregel in de hand is er een duidelijk winaar: Arkefly. Deze maatschappij biedt ruime stoelen met meer plaats voor benen, een deken en gratis koptelefoon voor de luttele prijs van 15 euro (naar het Middellandse Zeegebied) en 48 euro (naar bijvoorbeeld het Caribisch gebied, de Antillen en Mexico).

De beste kwaliteit bieden OpenSkies en Virgin Atlantic. Ruime stoelen waar de benen helemaal uitgestrekt kunnen worden, geen middenstoel (de zetels zijn in rijtjes van twee opgesteld), snel instappen en verwennerij aan boord. Maar daar betaal je dan wel weer voor.