Dit staat te lezen in een 172 pagina's tellend rapport over de kredietcrisis dat woensdag uitkwam.
Onder leiding van Goldman Sachs-topman Gerald Corrigan hebben bankiers van onder meer HSBC, Merril Lynch, Lehman Brothers en Citigroup zich gebogen over de vraag hoe het mogelijk was dat niemand de kredietcrisis zag aankomen, en wat de sector zou kunnen doen om het risicomanagement te verbeteren.
"Bijna iedereen zag te laat in dat we op de rand stonden van een draconische crisis", aldus Corrigan. Volgens het rapport kon Wall Street niet voorspellen hoe de problemen met hypotheekpapieren zich zo wijd over de uithoeken van de financiële markten zouden verspreiden.
Volgens de opstellers is de crisis te wijten aan menselijk falen. Excessen op de financiële markten - zowel naar boven als naar beneden - zijn toe te wijzen aan collectief menselijk gedrag. Ongeremd optimisme als het goed gaat en angst, grenzend aan paniek, als het verkeerd gaat.
Omdat de markt overspoeld werd met geld, verleenden de banken kredieten zonder te laten betalen voor de risico's. Ook creëerden bankiers beleggingsproducten waarbij het verband tussen de lening en het onderpand niet transparant was en de beloningsstructuur leidde ertoe dat handelaren te hoge risico's namen.
Hoewel het rapport de hoogte van de bonussen van bankiers niet ter discussie stelt, zijn de opstellers kritisch over de manier waarop de hoogte van de beloningen wordt bepaald. Het belonen van het nemen van hoge risico's zou niet leiden tot financiële stabiliteit.
De opvallendste aanbeveling is om handel in de meest ingewikkelde gestructureerde producten zoals auction rate securities, alleen toe te staan voor zeer vermogende investeerders die de producten ook echt begrijpen. De handel hierin zou plaats moeten vinden op een centrale handelsplaats.
Ook zou bij ingewikkelde samengestelde beleggingsproducten voortaan een gedetailleerde bijsluiter moeten zitten, waarin de risico's en de opbouw van het product uitgelegd worden. In het rapport wordt gesproken over een vetgedrukte "financiële gezondheidswaarschuwing" om de investeerders te waarschuwen voor mogelijke "significante verliezen".
De kredietcrisis wordt verergerd door het feit dat veel banken de afgelopen jaren hun meest risicovolle beleggingen van de balans hebben gehaald, en hebben verstopt in speciale beleggingsbedrijfjes. Dat zou in de toekomst niet langer mogen, stelt het rapport.
Maar tegelijkertijd denken de opstellers dat het onverstandig is om alle banken te verplichten nu direct al deze bezittingen terug op de balans te plaatsten. Dat zou het nijpende kapitaaltekort van veel banken alleen maar verergeren. Niet verstandig, zolang de kredietcrisis voortwoekert.
Het rapport vermeldt overigens nadrukkelijk dat de publicatie van dit rapport niet betekent dat de kredietcrisis voorbij is.
