Uitwisselsite voor muziek, films en software The Pirate Bay moet niet meer bereikbaar zijn voor Nederlandse internetters.

Dat is de eis van stichting Brein die namens platenmaatschappijen digitale piraterij bestrijdt. De rechtszaak hierover speelde dinsdag 21 juli in Amsterdam.

Jaren van strijd
Gigantische aantallen liedjes worden online gratis uitgewisseld. Al tien jaar is het een doorn in het oog van de muziekindustrie, die geld wil zien voor de verspreiding van die liedjes.

Sinds pionier Napster in 1999 begon met het online delen van muziek, voeren internationale platenbonzen een harde juridische strijd tegen dit soort diensten. Maar na iedere slag die de muziekindustrie won, zette een volgende uitruilsite de oorlog weer voort.

Zo stond na de uitschakeling van Napster de volgende piraat, Kazaa, al klaar. En toen Kazaa zijn juridische strijd moesten opgeven, was de uitruiltechniek verder geëvolueerd en ging deze download-praktijk in alle hevigheid verder via sites als Mininova en The Pirate Bay.

Het Nederlandse Mininova moet zich op 26 augustus voor de rechter verantwoorden. De zaak tegen het Zweedse The Pirate Bay speelde dinsdag 21 juli in Amsterdam. De drie oprichters van de Zweedse site werden eerder in eigen land veroordeeld tot celstraf en een miljoenenboete.

Platenbonzen lopen achter de muziek aan
Met de opkomst van internet is de verspreiding van muziek, in digitale vorm, een stuk eenvoudiger geworden. Naar de platenzaak sjokken is niet meer nodig. Steeds meer mensen halen hun liedjes in huis vanachter hun computer.

Terwijl uitruilsites echter razendsnel met nieuwe technieken kwamen, bleef de muziekindustrie lang vastklampen aan ouderwetse verkopen van cd's. Een strategie voor digitale muziek bleef lang achterwege.

Zelfs Geoff Taylor, het hoofd van de Britse vertegenwoordiger van platenmaatschappijen gaf het onlangs toe: de industrie had sites als Napster moeten omarmen in plaats van bestrijden.

Hij (en met hem de platenbonzen) zijn nog altijd tegen het gratis uitruilen van liedjes. Maar hij signaleert tegelijk dat muziekbedrijven veel te traag zijn geweest met het makkelijk en betaalbaar aanbieden van muziek.

En toch gaan we betalen voor muziek
Nu zit de muziekbusiness met de gebakken peren: gekelderde cd-verkopen en consumenten die inmiddels aan gratis downloaden zijn gewend.

En toch, ondanks het succes van de uitruilsites en ondanks de traagheid van platenmaatschappijen, we zullen gaan betalen voor digitale muziek.

Niet allemaal, want de uitwisselsites zijn volhardend. Maar, na tien jaar achter de feiten aangelopen te hebben, zien platenbonzen eindelijk de noodzaak van digitale distributie in. Langzaamaan komen de initiatieven voor online betaalmuziek van de grond - eindelijk een modern verdienmodel voor liedjes en albums.

En waar digitale nummers makkelijk verkrijgbaar zijn, willen consumenten er zelfs voor betalen. In de VS, het land waar muziekliefhebbers het langst hebben kunnen wennen aan webwinkels als iTunes en Amazon, groeit het aandeel van digitale deuntjes op de totale muziekverkoop snel. Inmiddels is een derde van alle muziekverkopen in de VS digitaal.

Piraten worden muziekverpatsers
Uitgerekend de oude gratis uitwisseldiensten zien nu ook brood in de verkoop van digitale muziek.

Kazaa moest ooit een schadevergoeding van 100 miljoen dollar betalen na een claim van platenmaatschappijen. Nu heeft het bedrijf, inmiddels geen uitwisselsite meer en in handen van een andere eigenaar, met diezelfde maatschappijen afspraken gemaakt om een betaalde muziekdienst te lanceren.

Mogelijk komt Kazaa deze week al met een betaaldienst voor downloads. Voor 20 dollar per maand mogen gebruikers onbeperkt nummers naar hun computer downloaden. Napster verkoopt al liedjes, in de vorm van downloads of van streaming muziek, direct te beluisteren muziek op internet.

En ook The Pirate Bay, voor de rechter wegens mogelijk illegale praktijken, heeft al aangekondigd een nieuwe vorm van muziek uitwisselen te zoeken. Het bedrijf onderzoekt, sinds het vorige maand is overgenomen door een softwarebedrijf, naar een manier om muziek uit te ruilen tegen betaling. Daarmee moeten de muziekconcerns en artiesten betaald worden.

Rechtszaken lijken achterhoedegevechten
De aanhoudende juridische strijd tegen uitruilsites zal niet direct ten einde zijn; het gratis uitwisselen van liedjes gaat ongetwijfeld nog lang door.

Consumenten willen graag hun muziek snel en makkelijk van internet plukken, zelfs tegen betaling. Zolang de muziekindustrie dit niet veel makkelijker maakt, blijven gratis uitwisselsites echter een aantrekkelijk alternatief voor betaalde diensten.

De argumenten van platenmaatschappijen tegen Mininova en The Pirate Bay snijden wellicht hout. Maar met ruzies komen platenbonzen de consument nog niet tegemoet.

Hopelijk gaat de muziekindustrie wat minder tijd in de rechtszaal spenderen en wat meer moeite steken in de webverkoop van hun liedjes. Opdat ze de komende tien jaar niet weer achter de muziek aanlopen.