Economen raken er maar niet over uit: de extreme spaarzin van Chinese gezinnen.
Hoewel China de afgelopen decennia in rap tempo rijker is geworden, dragen consumenten maar beperkt bij aan de turbogroei. Die is vooral te danken aan de export en gigantische investeringen van bedrijven en overheden. Chinezen geven in verhouding amper iets uit.
Dat is op lange termijn niet houdbaar, zo luidt de veel gehoorde kritiek uit het westen. Het Chinese spaaroverschot wordt gezien als een van de oorzaken van de kredietcrisis. Zie ook het Z24-blog van Mathijs Bouman.
De onderliggende redenering is dat het Chinese spaaroverschot deels in het buitenland wordt belegd en leidt tot kunstmatig lage rentes en kredietexplosies in de Verenigde Staten. In andere woorden: omdat de Chinezen hun geld goedkoop in de VS beleggen, konden (en kunnen) Amerikaanse consumenten gemakkelijk tegen een lage rente lenen.
Medische rekening?
Een veel gehoorde verklaring voor de Chinese spaarwoede ligt in de gebrekkige sociale en medische voorzieningen. Chinezen moeten bijvoorbeeld operaties in veel gevallen contant bij het ziekenhuis betalen, en het officiële vangnet voor de oude dag is mager.
Toch verklaart dat niet waarom Chinezen zoveel geld oppotten, stelt econoom Shang-Jin Wei van de universiteit van Columbia, op basis van recent onderzoek.
Wei wijst erop dat Chinese bedrijven in internationaal perspectief niet extreem veel sparen. De uitschieter ligt vooral bij Chinese gezinnen. In 2008 zetten die meer dan 30 procent van hun beschikbare inkomen opzij, bijna een verdubbeling sinds 1990.
De toename van de besparingen vond plaats in een periode dat er wel degelijk enige verbetering is opgetreden in de sociale voorzieningen, zeker in de afgelopen tien jaar.
Eén-kind-beleid
Econoom Wei zoekt de alternatieve verklaring bij een ander fenomeen: het extreme overschot aan jongetjes in de Chinese geboortecijfers. Chinezen geven cultureel de voorkeur aan zonen. Sinds 1979 hanteert China het zogenoemde één-kind-beleid om de bevolkingsgroei te temperen, al kent dat inmmidels wel tal van uitzonderingen.
Pre-natale checks maken het relatief eenvoudig om via abortussen voorrang te geven aan jongens, waardoor er inmiddels 122 jongens per honderd meisjes worden geboren in China.
Op basis van statistisch onderzoek concludeert Wei dat er een nauw verband is tussen de stijging van de spaarquote van Chinese gezinnen, en de toenemende onbalans in de geboorteratio van jongens en meisjes.
Kleine keizertjes
Voorlopige conclusie: Chinese ouders leggen hun 'kleine keizertjes' graag in de watten en zetten dus ook relatief veel geld opzij voor zaken als de studie van zoonlief. Hoe meer gezinnen met zoontjes, des te hoger de spaarlust.
Suggestie van Wei: spreek de Chinese regering bij discussies over de hoge Chinese valutareserves, het overschot op de handelsbalans en de onderwaardering van de yuan, ook aan op de economische gevolgen van het verwennen van Chinese jongens.
'China gaat oververhitting economie tegen'
Vraag: 'Moet ik nu in defensieve aandelen stappen?'
Vraag: Wat doe je met de overwaarde van je woning?
Vraag: Bedot bij bedrijfsovername. Wat nu?
Vraag: 'Is achtergesteld deposito altijd een slecht idee?'
Vraag: Kan ik de WOZ-waarde van een winkelpand aanvechten?
Vraag: Z24 expert: Erfbelasting voor samenwonenden
Vraag: Hoe kan ik speculeren op de valutamarkt?


5 reacties
Toon 1 tot 3: