Volgens de wet zijn werkgevers verplicht hun zieke werknemers gedurende de eerste twee jaar van zijn ziekte tenminste zeventig procent van zijn loon doorbetalen. In veel cao's is afgesproken het eerste jaar zelfs honderd procent door te betalen. Is de werknemer hierna nog ziek, dan krijgt hij een uitkering van het UWV.

Vooral voor kleine werkgevers is het een zware last zieke werknemers twee jaar lang door te betalen. Deze tijd zou moeten worden ingekort. Maar dit neemt niet weg dat het goed is dat er in Nederland geen onderscheid wordt gemaakt tussen mensen die uitvallen vanwege beroepsziekten of bedrijfsongevallen en werknemers die om andere redenen uitvallen.

MKB-Nederland wil dat werkgevers niet langer verplicht zijn zieke werknemers door te betalen als hun verzuim het gevolg is van sportblessures, alcohol- en drugsgebruik en nog een aantal zaken. De totale lijst bevat negen zaken die verzuim kunnen veroorzaken.

De idee hierachter is dat het niet de schuld van de werkgever is als een werknemer als gevolg van dit soort dingen uitvalt en dat de werkgever hier dus ook niet voor zou hoeven betalen. Op zich een logische redenering. Maar het is niet terecht het risico van dit soort ongelukken volledig bij de werknemer te leggen.

Werkgevers willen graag ondernemende, sportende werknemers maar gaan ze vervolgens aanrekenen als ze bij het skiën per ongeluk een been breken. Dat is raar. Ook kun je het iemand toch niet aanrekenen als hij bij het ramen zemen van de keukentrap valt?

Dat je ook een aantal vakantiedagen opneemt in plaats van je volledig ziek te melden als je je ogen wilt laten laseren, lijkt reëel. Maar verder?

Neem griep of keelonststeking. Als de werkgever de werknemer niet bovenmatig heeft uitgeput, is het niet de schuld van de baas dat de werknemer als gevolg hiervan uitvalt. Trek je de lijn van de werkgevers logisch door, dan zouden zij dus ook werknemers met griep niet hoeven doorbetalen. Bedrijven zouden eigenlijk alleen nog werknemers die vanwege werkgerateerde ziekten of bedrijfsongevallen uitvallen, hoeven door te betalen.

Maar ja, die grens is niet altijd duidelijk te trekken. Hoe zit het bijvoorbeeld met de werknemer die na een slecht nieuwsgesprek op zijn werk geëmotioneerd in de auto stapt en tegen een boom rijdt? Is dit werkgerelateerd of niet? En als iemands aderen dichtslibben omdat hij in de kantine iedere dag een broodje bal met pindasaus eet?

Het meest voor de hand liggend is werkgevers en werknemers samen voor de kosten voor verzuim te laten opdraaien. De kosten voor WAO en diens opvolger de WIA worden dan ook door werkgevers en werknemers gemeenschappelijk gedragen. Om werkgevers zich beter te laten inspannen voor de reïntegratie van zieke werknemers is echter besloten hiervoor een financiële prikkel in te bouwen. Dit is de verplichting loondoorbetaling bij ziekte geworden.

Een goed uitgangspunt vormt een uitspraak van het hof in Arnhem uit 2006. Een werkgever hoefde de in de cao overeengekomen aanvulling op het loon van een zieke werknemer niet te betalen omdat de arbeidsongeschiktheid van de werknemer het gevolg van eigen schuld of toedoen. De werknemer was vaker dan gemiddeld geblesseerd geraakt bij het zaalvoetballen en ook vaker dan gemiddeld arbeidsongeschikt geweest. Hij wist dus dat hij door te blijven doorgaan met zaalvoetballen een groter dan gemiddeld risico liep.

In de hier geldende cao voor het goederenvervoer waren vakbonden en werkgeversvereniging overeengekomen dat werknemers die uitvielen als gevolg van eigen schuld of toedoen niet de volledige honderd procent van hun loon doorbetaald kregen, maar het wettelijke minimum van zeventig procent. De rechter vond deze korting in dit geval gerechtvaardigd.

Die minimale zeventig procent van het loon hoeft volgens de wet alleen niet te worden betaald als de arbeidsongeschiktheid het gevolg is van opzet. Daar was in dit geval volgens het hof geen sprake van. De werknemer was immers niet gaan zaalvoetballen met het oogmerk arbeidsongeschikt te raken.

Dit laatste geldt ook voor mensen die uitvallen als gevolg van de door MKB-Nederland genoemde oorzaken. Zij moeten dus niet al hun recht op loon verliezen. Dit neemt niet weg dat er afspraken kunnen worden gemaakt over het betalen van aanvullingen op het wettelijke door te betalen loon.

Valt iemand voor de zoveelste keer uit vanwege het kooivechten en is er ook met hem gesproken over de risico's die deze hobby blijkbaar in zijn geval met zich meebrengen, dan kan een werkgevers besluiten bovenwettelijke aanvullingen niet door te betalen. Verder moet geen onderscheid worden gemaakt. Een werknemer kiest er niet voor ziek te worden. Ook sport hij niet om geblesseerd te raken, meestal doet hij dit juist om fit te blijven.