Volgens BP tankt 15% van haar klanten BP Ultimate. Volgens Total tankt 11,2 % van de klanten Excellium. Shell zegt dat een op de zes verkochte liters V-Power is. Over het aantal klanten doet Shell geen uitspraak. Geven deze mensen het goede voorbeeld, of laten ze zich een oor aan naaien?

TNO heeft in opdracht van BP onderzoek gedaan naar de werking van BP Ultimate. Hieruit blijkt dat het op zich aantoonbaar is dat deze brandstof je motor schoner maakt. Er zijn bestanddelen toegevoegd die eventuele aanslag in je motor verwijderen. Wat je hieraan hebt, is echter niet helemaal duidelijk. Als je bijvoorbeeld al een brandschone motor hebt, heb je er weinig aan.

Heb je een vieze motor, dan maakt de brandstof hem schoner - als je tenminste lang genoeg met de brandstof rijdt. Lang genoeg is hier, volgens TNO enkele duizenden kilometers dit hangt van je auto af. Of het fijn is om een schone motor te hebben, is vervolgens ook nog de vraag. "Een licht verontreinigde motor kan nog steeds goed functioneren, wellicht is er zelfs rekening mee gehouden in het ontwerp van de motor," aldus een woordvoerder. Volgens de producenten rijdt een auto met een schone motor echter merkbaar beter.

Of de BP Ultimate ook beter is voor het milieu en of je er meer kilometers per tank mee kunt rijden, wordt door TNO heel bewust in het midden gelaten. Je brandstofgebruik hangt namelijk af van het type en de leeftijd van de auto, de weersomstandigheden, je rijstijl etc. Als je vaak optrekt, verbruik je meer brandstof dan als je lange stukken rijdt. Hierdoor is het lastig een potentieel kleine vermindering van het brandstofgebruik aan de brandstof toe te schrijven.

Volgens Total blijkt uit Frans en Belgisch Onderzoek dat gebruik van Total Excellium zorgt voor een brandstofbesparing van 3,7% en een vermindering van de CO2-uitstoot van 3,7%.

"Je moet ervan uitgaan dat wat de producenten zeggen waar is," zegt universitair hoofddocent Michiel Makkee verbonden aan de TU in Delft, "maar door die afname van de CO2-uitstoot moet je niet in de luren laten leggen. Als het brandstofgebruik met 3,7% afneemt, neemt de CO2-uitstoot dat ook."

De premiumbrandstoffen zijn verkrijgbaar in een ongelode variant en in diesel. Naast reinigende bestanddelen bevat de ongelode variant een hoger octaangetal en de diesel een hoger cetaangetal dan standaardbrandstoffen.

Het cetaangetal in diesel zegt iets over de snelheid waarmee de brandstof tot zelfontbranding komt. Dat is belangrijk omdat diesel spontaan tot ontbranding moet komen zodra hij in de motor wordt ingespoten. Een hoger cetangetal is in principe dus beter. Kenners zeggen dat het fijner rijdt.

Benzine moet juist niet te snel ontbranden. Het octaangetal in benzine zegt hier iets over. Het is echter niet per definitie zo dat een motor beter werkt naarmate het octaangetal hoger is. De meeste motoren staan ingesteld op een bepaald ontbrandingsmoment. Je hebt dan alleen iets aan een brandstof met een hoger octaangetal als er een sensor in je motor zit die kijkt wat voor brandstof erin zit. De meeste auto's hebben dat niet. Volgens Shell kan zo'n motor ettelijke procenten schelen. Het bedrijf kaatst de bal de door naar de autoindustrie.

De vraag is nu dus eigenlijk of hoeveel energie het toevoegen van de extra componenten aan de brandstof kost. Kost dat meer dan de eventeel te behalen besparing van een paar procent dan kun je de premiumbrandstof beter links laten liggen. Volgens Total kost het maken van Excellium nauwelijks extra energie. Er worden weliswaar extra additieven toegevoegd, maar bij gewone brandstof worden ook toevoegingen gedaan.

Shell is wat preciezer. "Normaal gaat van de 100 liter ruwe olie die de raffinaderij binnenkomt 6 procent op aan de productie. Bij V-power is dat 6,18 procent." De mogelijke energiebesparing van een paar procent blijft dus overeind.

Negatieve effecten van premiumbrandstoffen kunnen deskundigen overigens ook niet noemen. Het enige negatieve is dus dat ze zo tussen de 4,5 en 7 cent per liter duurder zijn dan gewone euro 95/98 of diesel.

Of dit de moeite waard is? Premium brandstoffen hebben effect, maar wel een klein effect. In het beste heb je een paar procent minder brandstof nodig. Ook wordt je motor schoner. Wat dit je waard is, moet je zelf bedenken.

Baat het niet, dan schaadt het, zou je kunnen zeggen, maar er zijn betere manieren om brandstof te besparen. Door bijvoorbeeld je airconditioning uit te zetten, zegt de site Het Nieuwe Rijden, kan je tot 25 procent besparen.