Dat melden diverse bronnen tegenover Z24, naar aanleiding van de benoeming van de Nederlander Alexander Italianer als hoogste ambtenaar op het commissariaat voor Mededinging.

De post van commissaris voor het directoraat-generaal Mededinging staat te boek als de belangrijkste binnen de Europese Commissie, na die van de commissievoorzitter.

In Brussel komt het vrijwel nooit voor dat de hoogste ambtenaar en de commissaris op een directoraat-generaal dezelfde nationaliteit hebben. Alleen in overgangsperioden, als er een roulatie is van eurocommissarissen, is dit soms tijdelijk het geval.

In 2009 loopt de zittingstermijn van de huidige Europese Commissie af. In november volgend jaar moet er een nieuwe Commissie zijn aangetreden. Italianer is momenteel adjunct secretaris-generaal onder commissievoorzitter Barroso, en treedt uiterlijk in november 2009 aan op zijn nieuwe post, zo maakte de Commissie woensdag bekend.

Exit Kroes
"Het is uitgesloten dat Kroes als commissaris Mededinging wordt herbenoemd", zegt Marcel Canoy, tot dit voorjaar economisch adviseur bij een denktank van commissievoorzitter José Barroso. "Al sluit dit niet uit dat ze doorschuift naar een andere post binnen de Commissie."

Canoy, inmiddels werkzaam voor adviesbureau Ecorys, is verheugd over de benoeming van Italianer als hoogste ambtenaar bij het directoraat-generaal Mededinging: "Hiermee is gekozen voor een zeer sterke, inhoudelijke kandidaat. Italianer is opgeklommen via de Brusselse bureaucratie, en is geen persoon die vanuit Nederland, door de politiek naar voren is geschoven."

Ook andere bronnen bevestigen het bestaan van een ongeschreven regel in 'Brussel', die uitsluit dat de twee hoogste functionarissen in één departement van dezelfde nationaliteit zijn.

De woordvoerder van eurocommissaris Kroes zei in een reactie dat "niets uitgesloten is". Maar ook is "niets zeker. We weten gewoon nog niet hoe de zaken hier gaan lopen. Het is afwachten."

Politiek complot
Frans Weekers, als Tweede Kamerlid voor de VVD verantwoordelijk voor Financiën, is niet te spreken over "het van de stoel wippen" van partijgenoot Kroes.

"Dit is een klap in het gezicht voor goed mededingingsbeleid. Neelie Kroes heeft zich laten zien als een ster op het gebied van Mededinging. Het kan toch niet zo zijn dat ambtelijke benoemingen ertoe leiden dat een buitengewoon goed functionerende commissaris van haar stoel wordt gewipt?"

Weekers vermoedt dat politieke motieven een rol spelen. "Niet iedereen is even blij met de manier waarop Kroes de mededingingsportefeuille aanpakt, met name in de Latijns-georiënteerde landen."

Weekers is wel blij met de benoeming van Italianer tot hoogste ambtenaar op het directoraat Mededinging. "Het is op zichzelf wel goed dat een Nederlander als Italianer, die als uitermate deskundig te boek staat, in ieder geval de hoogste ambtelijke positie krijgt."