Dat zegt demissionair minister van Financiën Jan Kees De Jager, nummer zes op de kieslijst van het CDA, tegen Z24.
Om de overheidsfinanciën de komende vier jaar op orde te krijgen heeft het CDA een ombuigingspakket van 18 miljard euro opgetuigd. De grootste ingrepen vinden plaats bij de sociale zekerheid (hogere aow-leeftijd, beperking van de groei in de zorgtoeslag, kortere duur van de ww), het openbaar bestuur en de zorg.
De Jager benadrukt dat dit alles nodig is, omdat ook Nederland lessen kan trekken uit de perikelen rond de Griekse schuldencrisis en de dreigingen voor de euro. Zie ook: De Jager: 'Overschot moet hoger, als economie goed draait
In de CDA-plannen blijft de hypotheekrente-aftrek voor huiseigenaren buiten schot. In het verkiezingsprogram staat dat enigszins omfloerst: de rente-aftrek in box I is een “probaat middel” voor de woningmarkt, zolang hiermee het huizenbezit en de doorstroming op de woningmarkt worden bevorderd.
Betekent die voorwaardelijke formulering dat het CDA niet voor eeuwig vasthoudt aan de rente-aftrek?
“Eeuwig is heel lang. Maar om duidelijk te zijn: het CDA tornt niet aan de hypotheekrente-aftrek. Wij houden er niet van om vóór de verkiezingen al breekpunten te formuleren, maar het is een stevig punt bij de onderhandelingen. Tot nu toe heeft het CDA, ook in een coalitie met de PvdA en de ChristenUnie, die de hypotheekrente wel hadden willen aanpakken, steeds bedongen dat niet te doen. Het CDA heeft dus een goed track record als je kijkt naar het behoud van de hypotheekrente-aftrek.”
Waarom gaat het CDA niet mee met tal van adviezen die stellen: je moet de woningmarkt als geheel hervormen, de huur- en koopmarkt?
“Partijen die de hypotheekrente-aftrek wel willen aanpakken, lijken de huurmarkt ook niet echt te willen hervormen. Dat is eenzijdig, want naar de huurmarkt gaat zeker evenveel subsidie, zo’n 15 miljard euro.”
De PvdA wil mensen die in een sociale huurwoning met een bovenmodaal inkomen zitten, inmiddels wel harder aanpakken.
“Het staat niet in het program. Als je het stemhokje ingaat, met welke PvdA hebben we dan te maken. Wel bezuinigen, niet bezuinigen? Wel de overheidsfinanciën aanpakken, of het op z’n beloop laten? Maar om terug te komen op de rente-aftrek: de gedachte dat die zoveel kost is toch een beetje een mythe. Het gaat om ongeveer 11 miljard euro aan belastingderving. Daar staat echter de opbrengst van het eigen-woningforfait tegenover, zodat het netto om 9 miljard euro gaat. Dan is er nog de invloed van de overdrachtsbelasting, waardoor er per saldo om zes miljard euro ten gunste van woningeigenaren over blijft – en dan reken je de gemeentelijk heffing voor het eigenaren-deel van de ozb nog niet mee.”
Speelt ook dat het CDA beducht is voor prijsdalingen op de huizenmarkt?
“Er is nog veel onrust over prijsontwikkelingen, ook op de woningmarkt. Dit zou een heel slecht moment zijn om iets te doen. Zelfs de president van De Nederlandsche Bank, Nout Wellink, die eerder altijd aangaf dat de hypotheekrente-aftrek een keer moeten worden aangepakt, zegt nu: nee, niet doen.”
Een verwijt van links is dat het CDA fors wil ingrijpen in de zorg, wat vooral mensen met lagere inkomens zou raken. In de doorrekening van het Centraal Planbureau staan onder meer bezuinigingen op de zorgtoeslag en de AWBZ ingeboekt.
“Als je kijkt naar het eigen risico van de zorgverzekering, doet het CDA met een verhoging van 210 naar 230 euro in 2015 weinig, vergeleken met sommige andere partijen. Dat is iets wat burgers aangaat. Wat wel gebeurt is dat er minder geld gaat naar medisch specialisten, dat we kiezen voor slimmere marktwerking in de zorg en voor zaken als het scheiden van wonen en zorg in de AWBZ. Het CDA omarmt het motto van president Obama voor de zorg: saving costs, saving lives. Je kunt met een slimmere inzet de dienstverlening aan burgers helpen én minder geld uitgeven. Anders zou de zorg verschrikkelijk duur worden.”
Het CPB stelt dat de CDA-plannen lastenverlichting bieden, onder meer door verlaging van het tweedeschijftarief van de inkomstenbelasting. Maar per saldo boekt het Planbureau een negatief koopkrachteffect in. Staat het CDA wel of niet voor koopkrachtbehoud?
”Alleen bij de programma’s van CDA en VVD is sprake van lastenverlichting, maar tegelijk boekt het CPB bezuinigen op subsidies als koopkrachteffect. In het standaardplaatje verbetert de koopkracht met een kwart procent. Door de ombuigingsvoorstellen van zowel het CDA als bijvoorbeeld de VVD gaat dat er weer af. Dat betekent voor het CDA uiteindelijk koopkrachtbehoud en in een tijd waar zeer fors moet worden ingegrepen, vind ik dat zeer evenwichtig. Het zit allemaal dicht bij elkaar, maar partijen die een minieme koopkrachtverbetering presenteren, lossen het tekort op de begroting niet op, laten de staatsschuld exploderen en schijven de rekening echt door naar de toekomst. Dat zullen we ook moeten betalen.”
Sommige partijen mikken op een zogenoemde vlaktaks voor de inkomstenbelasting, één tarief, waarbij tal van aftrekposten vervallen. Wat vindt u daarvan?
“Als theoretisch concept vindt het CDA de vlaktaks interessant. Maar in een tijd dat we allemaal fors op de uitgaven moeten letten, is het lastig om een grote belastinghervorming erdoor te krijgen. Daar zul je namelijk wat extra geld bij moeten doen en dat kan nu niet.
“Voor de vennootschapsbelasting wil het CDA wel een belangrijke hervorming doorvoeren door het eigen vermogen interessanter te maken. Dat gebeurt met een bescheiden beperking van de rente-aftrek voor ondernemingen en een grote faciliteit voor vermogensaftrek. Dat is goed voor de bedrijvigheid en stelt vreemd vermogen en eigen vermogen meer gelijk. Het nominale tarief verandert er niet door, maar het effectieve tarief voor ondernemers gaat omlaag.”
Lees ook:
De economische agenda van het CDA
Mark Rutte: geen koopkrachtgaranties
Alexander Pechtold: sparen voor zorg na pensionering
Marianne Thieme: het einde van de kiloknaller
Emile Roemer: Loondoorbetaling voor mkb moet korter
Femke Halsema: 'Hypotheekrenteaftrek helemaal afschaffen'
Kees van der Staaij SGP: We moeten weer veertig uur werken
