Meestal werken mensen thuis omdat er echt even iets moet worden afgemaakt. Werknemers hebben dan ook niet het idee dat ze door ICT meer vrije tijd hebben gekregen. De werkdruk is er juist door toegenomen.

Dit staat te lezen in het Jaarboek ICT en Samenleving: Gewoon Digitaal dat dinsdag werd gepresenteerd. Het jaarboek is een samenwerkingsproject tussen het Sociaal en Cultureel Planbureau (SCP), Fontys Hogescholen en de Nederlandse Organisatie voor Wetenschappelijk Onderzoek (NWO-MES)

Behalve in Nederland zijn er ook in Denemarken (achttien procent), de Verenigde Staten (zeventien procent) en Finland (zestien procent) relatief veel mensen die wel eens thuiswerken. In Zuid-Europa komt telewerken veel minder voor. In Italië werkt drie procent van de werknemers geregeld thuis, in Spanje twee procent. Het gemiddelde in de Europese Unie ligt op 7,4 procent. De onderzoekers hebben gekeken naar de thuiswerkers in de Europese Unie, Zwitserland en de Verenigde Staten.

Negen procent van de Nederlandse beroepsbevolking werkt structureel één dag of meer per week thuis. Met dit cijfer staat Nederland in de Europese Unie met kop en schouders bovenaan. Zweden komt met 5,3 procent op de tweede plaats.

Dat Nederland voorop loopt met thuiswerken past in het plaatje. ICT is in Nederland wijd verspreid, zo licht SCP-onderzoeker Jos de Haan toe. Veel mensen hebben thuis internet en wat de uitrol van breedband betreft, loopt Nederland ook voorop in de wereld. Verder heeft het waarschijlijk iets te maken met het vertrouwen dat leidinggevenden in hun werknemers hebben en het soort werk dat in Nederland gedaan wordt.

De verwachting is dat het aantal thuiswerkers de komende jaren zal toenemen. "Het wordt steeds makkelijker je laptop mee naar huis te nemen," aldus De Haan.

"Om het thuiswerken substantieel te verhogen, moeten managers wel meer van de voordelen van thuiswerken overtuigd worden," voegt Pascale Peters hieraan toe. Peters is als universitair docent en thuiswerkonderzoeker verbonden aan de Radboud Universiteit Nijmegen. Zij was een van de auteurs van het hoofdstuk over thuiswerken. "Personeelsmanagers zijn over het algemeen meer overtuigd van de voordelen van thuiswerken dan de mensen die dit op de werkvloer zouden moeten invoeren."

Uit het onderzoek blijkt dat ICT redelijk probleemloos zijn intrede heeft gedaan. Wel zijn er nog wat scherpe kantjes. In 2005 werkte veertig procent van de Nederlandse beroepsbevolking dagelijks meer dan vier uur met een computer. Nog eens een kwart werkt ook dagelijks met de computer maar dan inder dan vier uur per dag. Naarmate mensen meer met de computer werken, zijn ze beter in staat hun eigen tijd in te delen. In de praktijk wordt hier nog niet optimaal gebruik van gemaakt. De meeste mensen die met een computer werken, werken gewoon onder kantoortijden.

Mensen die thuis werken, zeggen niet het idee te hebben dat ze meer vrije tijd hebben gekregen doordat ze niet naar kantoor hoeven. Veel mensen kunnen thuis werken doordat ze op resultaat worden afgerekend in plaats van op aanwezigheid. Ze zijn hierdoor geneigd door te werken tot iets af is. Thuiswerkers besteden niet alleen hun vrijgekomen reistijd, maar ook privétijd om te werken.

Door thuis te werken vervaagt de grens tussen werk en privé. Mensen blijven ook in hun vrije tijd door piekeren over hun werk. De werkdruk neemt hierdoor toe.

Volgens de onderzoekers moeten werkgevers en werknemers de grenzen tussen werk en privé bespreken en hierover afspraken maken.