Wat is een faillissement?
Een bedrijf dat gestopt is met het afbetalen van zijn schulden kan door de rechter failliet worden verklaard. Dit kan gebeuren op verzoek van schuldeisers, maar ook van het bedrijf zelf of van het Openbaar Ministerie. Om failliet verklaard te kunnen worden, moeten er twee schulden zijn.
Een faillissement beschermt de rechten van schuldeisers. Een failliet bedrijf verliest namelijk de zeggenschap over zijn vermogen. Dit vermogen komt in beheer van een door de rechtbank aangewezen curator. Dat is meestal een advocaat. Zijn taak is het zoveel mogelijk goederen te gelde te maken om de schulden te kunnen voldoen.
Werknemers kunnen zonder pardon door de curator worden ontslagen. Hiervoor is geen ontslagvergunning van het CWI nodig. Ook hoeven zij geen ontslagvergoeding mee te krijgen.
Wanneer kan de curator ook aan het privé-vermogen van een bestuurder komen?
Dit hangt af van het soort onderneming dat failliet gaat. Op het moment dat een onderneming geen eigen rechtspersoon is, dus als het gaat om een eenmanszaak of een VOF (Vennootschap onder Firma), kan een curator de schulden ook op het privé-vermogen van de ondernemer verhalen. In zo'n geval gaat iemand ook als persoon failliet.
In de praktijk komt iemand in zo'n geval echter vaak in een schuldsaneringsregeling terecht. Deze mogelijkheid bestaat nu zo'n jaar of acht. En dat is echt een heel goede ontwikkeling geweest, legt advocaat, onderzoeker en registeraccountant Karin Luttikhuis uit. "Bij schuldsanering is iemand na een paar jaar schuldenvrij, terwijl bij een faillissement iemand eeuwig aan zijn schulden vast blijft zitten", zegt ze.
Gaan de belangen van bepaalde schuldeisers boven die van andere?
Ja, schulden die worden gemaakt in de periode dat het faillissement wordt afgewikkeld, worden het eerst voldaan. Dit zijn de huur van het pand en het salaris van de curator. Deze schulden heten boedelschulden.
Vervolgens gaan zogenoemde preferente schulden boven andere schulden. Dit zijn bijvoorbeeld schulden aan de Belastingdienst.
Uit onderzoek van Karin Luttikhuis bleek eerder dat maar in zo'n 6 a 7 procent van de gevallen ook niet bevoorrechte schuldeisers (een deel van) hun geld terug zien. Over het algemeen kan driekwart van de schuldeisers bij een faillissement fluiten naar zijn geld.
Is er een maximumtarief dat een curator in rekening mag brengen?
Een curator moet zich houden aan de regels van de Recofa, dat is het landelijk overleg van rechter-commissarissen. In die regels staat precies omschreven hoe het salaris van de curator moet zijn opgebouwd. De hoogte ervan is afhankelijk van hoe ervaren de curator is en niet onbelangrijk: hoe groot de te verdelen boedel is. Als er niks in de boedel zit, dan krijgt de curator ook niks.
Wat is surseance van betaling?
Surseance van betaling is uitstel van betaling. Een bedrijf kan ook dit aanvragen bij de rechtbank. De surseance is bedoeld om een bedrijf tijd te geven om naar een oplossing van zijn betalingsproblemen te zoeken. Zolang de surseance duurt, moeten schuldeisers zich koest houden. Het bedrijf kan nog wel bij zijn vermogen maar moet bij alles een bewindvoerder betrekken die door de rechtbank is aangewezen.
Wat is het verschil tussen een bewindvoerder en een curator?
Een curator komt om de hoek kijken bij een faillissement, een bewindvoerder bij een surseance van betaling of een schuldsanering. De curator heeft meer slagkracht. Hij heeft alle zeggenschap. De bewindvoeder is samen met de ondernemer de baas.
Hoeveel kans heeft een bedrijf om uit surseance van betaling te komen?
Niet veel. Volgens Karin Luttikhuis wordt surseance in de praktijk dan ook niet zo vaak gebruikt en als het gebruikt wordt, dan is surseance in de praktijk vaak een voorportaal van een faillissement. Het wordt dan gebruikt om wat tijd te rekken. "Meestal kan een bewindvoerder ook niet zoveel doen," zegt Luttikhuis. "Een curator kan bij een faillissement mensen ontslaan zonder ze een ontslagvergoeding mee te geven. Bij een surseance van betaling mag dat niet." Eerder pleitte Luttikhuis daarom voor een soepeler ontslagrecht voor bedrijven in financiële problemen.
Volgens bedrijfseconoom en voormalig advocaat en curator Antonie Kerstholt is het eigenlijk alleen nuttig surseance van betaling aan te vragen als een bedrijf weliswaar schulden heeft, maar verder nog wel winst maakt. In de praktijk is dit volgens hem echter zelden het geval. Kerstholt is de auteur van het boek Ondernemen in zwaar weer dat binnenkort verschijnt.
Hoeveel kans heeft een bedrijf om na een faillissement een doorstart te maken?
Slechts in 6,3 procent van de gevallen maakt een bedrijf na een faillissement een doorstart, zo blijkt uit onderzoek van Karin Luttikhuis.
Lees ook:
