Dat zeggen advocaat en registeraccountant Karin Luttikhuis, als onderzoeker verbonden is aan de Universiteit van Tilburg, en bedrijfseconoom en voormalig advocaat en curator Antonie Kerstholt.
De faillissementsprocedure is bedoeld om schuldeisers hun geld terug te laten krijgen. Voor de economie is echter ook van belang dat zoveel mogelijk bedrijvigheid en werkgelegenheid behouden blijven. Volgens Kerstholt en Luttikhuis kan het echter op beide punten beter.
Lang niet alles wordt afbetaald
Uit onderzoek van Luttikhuis blijkt dat driekwart van de schulden bij een faillissement niet worden afbetaald. In maar 6.3 procent van de gevallen lukt het bedrijven na een faillissement een doorstart te maken.
Dat is jammer, vindt Luttikhuis. Volgens haar zou het veel helpen als er meer mogelijkheden komen om doortastend op te treden voordat een bedrijf in een faillissementsprocedure verzeild raakt. Zo zou het volgens haar goed zijn als bedrijven in financiële problemen niet gehouden zijn aan het 'gewone' ontslagrecht.
Kredietcrisis
Sinds de kredietcrisis maakt Luttikhuis zich bovendien zorgen over de criteria die gelden. Nu kan een bedrijf al faillitiet gaan bij twee niet betaalde schulden. Expliciete financiële criteria worden niet gesteld. "Omdat het voor bedrijven vanwege de kredietcrisis moeilijker wordt van een bank te lenen, zou dit wel eens een probleem kunnen worden", zegt ze.
Eerder lukte het bedrijven vaak wel om een lening af te sluiten om hun schulden af te betalen. Als dat niet meer lukt, kan het zijn dat er bedrijven omvallen die hadden kunnen blijven bestaan als ze wat meer tijd hadden gekregen.
Zowel Luttinkhuis als Kerstholt benadrukt dat het goed zijn als niet langer een juridisch geschoolde curator bij een faillissement de leiding zou krijgen. In plaats daarvan zou een gecertificeerde accountant de beslissingen moeten nemen.
Volgens hen zou de boedel dan veel meer geld opleveren en zouden er bovendien vaker delen van bedrijven bewaard blijven omdat zo iemand beter zicht heeft op welke bedrijfsonderdelen nog levensvatbaar zijn.
Buitenland?
Of het in het buitenland allemaal beter is geregeld. Daarover durven zowel Luttikhuis als Kerstholt niet echt uitspraken te doen. "Ik ben dat momenteel aan het onderzoeken," zegt Luttikhuis. Het Amerikaanse chapter 11, waar je de laatste tijd veel over hoort, is een variant op het Nederlandse surseance. Maar of dit beter werkt dan de Nederlandse variant?
Kerstholt wil alleen zeggen dat een opvallend verschil is dat je je in Amerika niet zo hoeft te schamen als je failliet gaat. "Hier is het toch zo dat mensen denken dat een ondernemer die failliet gaat iets fout gedaan heeft. Terwijl het ook om domme pech kan gaan. Ga je als gevolg van de kredietcrisis failliet gaat, dan is dat bijvoorbeeld gewoon domme pech."
Insolventiewet
Het ministerie van justitie is er overigens ook van doordrongen dat er iets moet veranderen aan de Faillissementswet. In de vorige recessie is daarom begonnen met het werken aan een nieuwe Insolventiewet die in plaats moet komen van de Faillissementswet.
Een wetsvoorstel is er alleen nog niet. Verder dan een voorontwerp- waarop forse kritiek is uitgeoefend - is men nog niet gekomen. Luttikhuis: "Het is mooi dat men het allemaal heel goed wil doen, maar het gevolg daarvan is wel dat we nu weer met een crisis zitten, maar de Faillissementswet nog niet is aangepast."
