Je wilt voor je kind natuurlijk de beste opvang hebben. Over de vraag wat het best is, verschillen ouders van mening. De ene ouder vindt het prettig als zijn peuter in een kleinschalige, huiselijke omgeving wordt opgevangen, terwijl een ander het juist leuk vindt als zijn kind kennismaakt met andere peuters.

Maar bij de zoektocht naar de juiste oplossing spelen ook praktische en financiële aspecten een rol. Sluiten de opvanguren aan bij je werktijden? Is het opvangadres makkelijk bereikbaar? En past de opvang binnen je budget?

Toeslag
Wie zijn kind laat verzorgen door familieleden of een au pair, zal de opvangkosten helemaal zelf moeten ophoesten. Kies je voor een kinderdagverblijf, buitenschoolse opvang of een geregistreerde gastouder, dan heb je recht op kinderopvangtoeslag .

Deze bestaat uit twee componenten: een vaste bedrag (eenzesde van de opvangkosten, tot de maximum uurprijs) en een variabel deel (afhankelijk van het gezinsinkomen, het aantal kinderen dat opvang geniet, en de opvangkosten). Over het algemeen geldt: hoe hoger het inkomen, hoe lager de toeslag. Voor tweede en volgende kinderen krijg je meer terug van de overheid.

Er geldt een fiscaal maximum per uur waarover je een tegemoetkoming krijgt. Deze bedraagt dit jaar 6,10 euro voor alle opvangsoorten, maar zal komend jaar variëren. De grens gaat omhoog voor kinderdagverblijven (naar 6,25 euro), maar omlaag voor gastouderopvang (naar 5 euro) en buitenschoolse opvang (naar 5,82 euro).

Zo’n fiscale tegemoetkoming is natuurlijk welkom, maar bedenk wel deze afhankelijk is van de grillen van het kabinet en dus in hoogte flink kan schommelen.

  • Groepsopvang

Er zijn twee vormen van groepsopvang: dagopvang voor baby's en peuters op een kinderdagverblijf en buitenschoolse opvang voor kinderen in de basisschoolleeftijd.

Wat zijn de voordelen?

Je kind kan met andere kinderen spelen en dat is goed voor zijn sociale ontwikkeling. Daarnaast maak je gebruik van een professionele organisatie. De leidsters zijn pedagogisch medewerkers en hebben dus een pedagogische achtergrond, het dagverblijf moet aan allerlei veiligheids- en hygiëne-eisen voldoen en er is vaak veel speel- en knutselmateriaal aanwezig.

Wat zijn de nadelen?

Je bent gebonden aan de openingstijden van het kinderdagverblijf. Je kind moet de zorg delen met anderen.

Wat kost het?

De kosten hangen af van het uurtarief en het aantal uren dat je afneemt. Gemiddeld moet je rekenen op zo’n 800 tot 900 euro bruto per maand voor drie dagen per week. Een deel hiervan krijg je terug via de Belastingdienst (kinderopvangtoeslag) en eventueel je werkgever.

  • Gastouder

De gastouderopvang is de laatste jaren explosief gegroeid, mede omdat veel grootouders die voorheen gratis oppasten gebruik konden maken van de subsidieregeling (kinderopvangtoeslag). Omdat de kosten voor de overheid de pan uitrezen en de kwaliteit van de opvang niet goed viel te controleren, wordt de wetgeving drastisch aangescherpt .

Gastouders worden onderworpen aan opleidingseisen. De GGD gaat hen jaarlijks controleren en er komt een landelijk register voor gastouders, zodat wordt voorkomen dat slecht functionerende gastouders van het ene naar het andere gezin hoppen. Ook komt er een maximum aan het aantal kinderen dat een gastouder onder zijn hoede mag hebben.

Wat zijn de voordelen?

Je kind wordt opgevangen in een huiselijke omgeving (thuis of bij de gastouder). Er is vaak meer flexibiliteit in opvangtijden.

Wat zijn de nadelen?

Je bent erg afhankelijk van één persoon. Is de gastouder ziek, dan heb jij een probleem. Het grootste nadeel is de grote onzekerheid die boven de markt hangt. Alle gastouders moeten voldoen aan opleidingseisen en zich laten registreren. Is jouw gastouder niet voor 1 september volgend jaar aangemeld bij de gemeente en voor 1 januari 2011 ingeschreven in het Landelijk Register, dan vervalt jouw recht op kinderopvangtoeslag. Je moet dan eventueel ontvangen gelden terugbetalen.

Wil je onaangename verrassingen voorkomen, informeer dan tijdig of je gastouder aan alle eisen zal voldoen. Krijg je geen duidelijkheid, probeer dan met het bureau afspraken te maken over de financiële aansprakelijkheid op dit vlak.

Brancheorganisatie MOgroep Kinderopvang vindt de voorbereidingstijd voor de nieuwe regels te krap en vraagt zich af of alle gastouders wel op tijd een kwalificatie kunnen krijgen.

Wat kost het?

Je betaalt een uurtarief dat per gastouder verschilt. Maak je gebruik van een gastouderbureau, dan betaal je daarnaast bemiddelings- en begeleidingskosten. Ook deze tarieven variëren.

Reken nu gemiddeld op een uurtarief van 6,10 euro, waarvan circa tweederde naar de gastouder vloeit en eenderde naar het gastouderbureau. Maar zoals gezegd: er zijn grote verschillen.

Komend jaar gaat het maximale uurtarief voor kinderopvangtoeslag omlaag naar 5 euro. Veel gastouderbureaus zullen waarschijnlijk hun uurtarief daarop afstemmen, om zichzelf niet uit de markt te prijzen. Dit kan wel ten koste gaan van extra voorzieningen, zoals speelgoeduitleen of trainingen en pedagogische begeleiding van gastouders. Of je moet als ouder meer gaan betalen.

  • Au pair

Met een au pair krijg je oppas aan huis. Dit is niet full-time: een au pair mag maximaal 30 uur per week werken en heeft recht op twee doorbetaalde weken vakantie per jaar.

Wat zijn de voordelen?

Je kinderen blijven in hun eigen huis en de opvangvorm is erg flexibel. Een au pair verricht ook licht huishoudelijk werk, zoals de was, stofzuigen en de hond uitlaten. Zwaar werk, zoals de vloer schrobben, moet je zelf doen.

Wat zijn de nadelen?

Je moet een kamer beschikbaar stellen voor je au pair. En je hebt minder privacy. De au pair mag maximaal een jaar blijven. Daarna zul je op zoek moeten naar een ander.

Houd verder rekening met taal- en cultuurproblemen en besef dat je au pair geen of slechts gebrekkig Nederlands spreekt. Dit kan een negatieve invloed hebben op de taalontwikkeling van kleine kinderen.

Wat kost het?

Je zorgt allereerst voor kost en inwoning (volgens het Nibud moet je rekenen op zo’n 129 euro per maand aan voeding). Daarnaast betaal je 300-340 euro zakgeld per maand, een verzekering (ziektekosten, WA en ongevallen), eventueel een visum, een (talen)cursus (maximaal 270 euro per jaar) en het retourticket.

Maak je gebruik van een bemiddelingsbureau, dan ben je ook bemiddelingskosten verschuldigd. Deze verschillen sterk per bureau en zijn lastig te vergelijken. Sommige bureaus rekenen alle verleende diensten apart af; anderen brengen alles onder in een maandtarief.

Een voordeel van een bemiddelingsbureau is dat deze je au pair screent. Ook biedt een bureau ondersteuning gedurende het jaar, en kan het mogelijk vervanging regelen als het met je aangewezen au pair niet klikt.

De totale kosten voor een au pair via een bemiddelingsbureau bedragen gemiddeld zo’n 400 tot 600 euro per maand, exclusief kost en inwoning. Maar de bedragen kunnen sterk variëren, al naar gelang het land van herkomst (voor een meisje buiten de EU ben je visumkosten en hogere reiskosten kwijt), type au pair (meer ervaring is duurder) en de tarieven van het bemiddelingsbureau.