Het is idyllisch wonen op de woonboten verscholen tussen het groen aan de Vecht of de Amstel. Een permanent vakantiegevoel hebben de bewoners van de woonboten in de jachthavens van Loosdrecht en Vinkeveen, tussen de vakantievierders en de bootliefhebbers. Voor voorbijgangers lijkt het een luxeleventje.

Gevangen in hypotheek
Maar schijn bedriegt. Sommige bewoners van de woonboten op de Vecht, de Amstel en in de jachthavens zitten gevangen op hun woonboot - gevangen in hun hypotheek. Het probleem? De ING-bank, de belangrijkste verstrekker van hypotheken voor woonboten, verleent sinds een paar jaar alleen nog hypotheken aan woonboten met een vergunning verleend door de overheid. Terwijl een groot deel van de boten buiten de stad aan boerenland grenst en dus hun ligplaats van een particulier huurt.

Dat vertelt Niek van der Sluis, eigenaar van woonbotenland.nl en adviesbureau Drijvend Wonen. "Vijf jaar geleden hebben die mensen een hypotheek gekregen", zegt hij. "Maar nu ze willen verkopen, weigert de bank een hypotheek te verstrekken als de ligplaats particulier wordt verhuurd." De woonboot kan nog slechts met groot verlies worden verkocht - en dus blijven veel bewoners dan maar gewoon zitten.

ING wil overheidsvergunning
De ING bevestigt dat zij alleen hypotheken verlenen voor woonboten met een ligplaatsvergunning van de overheid. In een mail schrijft woordvoerder Marc Smulders: "ING verstrekt hypotheken voor woonschepen/woonarken of watervilla's met een vaste legale ligplaats met vergunning voor permanente bewoning voor onbeperkte duur afgegeven door een overheidsinstantie zoals gemeente, provincie, waterschap. Deze vergunning moet bij eventuele verkoop zonder beperkingen overdraagbaar te zijn. Tevens moet er sprake zijn van een huurovereenkomst van de betreffende ligplaats, die eveneens is aangegaan met een overheidsinstantie, zoals hiervoor vermeld. Er kan ook sprake zijn van eigen grond en water."

Het komt vrijwel niet voor dat een woonboot op eigen grond en water ligt.

Ook Heleen Fransman van het gespecialiseerde assurantiekantoor Fransman Woonbootspecialist zegt dat een hypotheek verkrijgen voor een woonboot die niet op een overheidsligplaats ligt lastig is. "De grootste geldverstrekker (ING, red.) verleent in principe geen hypotheek als de ligplaatsvergunning niet van de overheid afkomstig is. De andere twee geldverstrekkers (sommige Rabobankkantoren en de Friesland Bank, red.) zien soms wel mogelijkheden als het om een vaste ligplaats gaat."

Rabobank en Friesland Bank
Er zijn in Nederland drie banken die hypotheken verstrekken voor woonboten. ING is marktleider en heeft een speciale woonboothypotheek. Daarnaast kunnen woonbootbewoners terecht bij sommige Rabobankkantoren en bij de Friesland Bank.

Die laatste twee eisen wel een permanente en overdraagbare ligplaatsvergunning voor het verstrekken van de hypotheek, maar beperken dat niet tot vergunningen van de overheid. Zij zijn echter slechts kleine spelers op de markt en ook zij verlenen lang niet in alle gevallen hypotheken.

Ondertussen blijven de bewoners noodgedwongen op hun idyllische plekje zitten, maar zelfs de mooiste zonsondergang smaakt bitter als je weet dat je geen kant op kunt.

Lees meer:

In woonboot op de gracht? Niet langer voor een prikkie

Hogere hypotheek mogelijk vanaf 1 juli

Zo spaar je voor je aflossingsvrije hypotheek

Hypotheekrenteaftrek: rijken profiteren het meest